3 redenen waarom vetten thuishoren in je voeding (en waarom je meer blusdekens mag eten dan fire-starters)

Foto: Canva.com

3 redenen waarom vetten thuishoren in je voeding (en waarom je meer blusdekens mag eten dan fire-starters)

Veel mensen zijn bang voor vetten, terwijl je er geen fobie voor hoeft te hebben. Vetten geven namelijk energie. Méér energie zelfs dan koolhydraten.

‘Nee, dat doen spinnen niet’, zeg ik tegen mijn dochter.
En eigenlijk ook vooral tegen mezelf.

Ze is bang voor een spin die op onze wc woont. Hij bungelt nét boven haar hoofd terwijl ze haar panter legging omhoog hijst.

‘Ze bijten écht niet’, voeg ik toe.
In ieder geval niet in dit deel van de wereld.

Zo is het ook met vetten.

Veel mensen zijn bang voor vetten, terwijl je er geen fobie voor hoeft te hebben. Vetten geven namelijk energie. Méér energie zelfs dan koolhydraten. Bovendien heeft je lichaam vetten nodig om de vetoplosbare vitamines A, D, E goed op te nemen. Vitamine D is weer enorm belangrijk voor stevige botten en je immuunsysteem. En de laatste (de derde reden inderdaad): vetten verzadigen je. Daardoor stop je eerder met eten en trek je minder vaak de keukenkastjes open op zoek naar iets te ‘snacken’.

En dat is heerlijk.

Maar, welke vetten eet je dan het liefst?

Alle vetten die je lichaam helpen om ontstekingen te remmen zijn gezond

‘Ontstekingen? Die heb ik helemaal niet’, horen we mensen vaak zeggen als we dit onderwerp aansnijden. Maar we hebben ze in meer of mindere mate toch allemaal wel. Bijvoorbeeld wanneer je immuunsysteem aan het werk gaat zodra een bacterie of virus je het lichaam binnenkomt. Dan ontstaat er een tijdelijke ontsteking om de indringer op te ruimen en de schade te repareren. Handig dus die ontstekingen. Maar als de klus is geklaard dan mag de ontsteking weer zakken. En precies daar hebben we omega-3 en omega-9 vetzuren voor nodig.

Olijfolie, lijnzaad, avocado, algen, vis, schaal- en schelpdieren en ongebrande noten, zaden en pitten bevatten omega-3 en omega-9 vetzuren. Je kunt deze vetzuren met blusdekens vergelijken: ze doven de ontsteking. Vetten die ontstekingen juist bevorderen vind je vooral in zonnebloemolie, maïsolie en pinda’s. Bewerkte producten als halvarine, margarine, bak- en braadproducten en pindakaas bevatten deze vetten dus ook. Dit zijn de omega-6 vetzuren, oftewel de ‘fire-starters’. Omega-6 vetzuren zijn in de basis niet verkeerd, want ze zetten een ontsteking ‘aan’ en dat is juist het begin van het herstelproces. Maar het Westerse dieet bevat gemiddeld twintig keer meer fire-starters dan blusdekens, waardoor je lichaam een ontsteking dus gemakkelijk ‘aan’ kan zetten maar minder gemakkelijk ‘uit’ kan zetten.

Hoe verbeter je de verhouding tussen je fire-starters en je blusdekens?

Eet meer omega-3 en omega-9 rijke producten en wissel deze met elkaar af. Denk dus aan olijfolie, avocado, noten, zaden, pitten, lijnzaad en op z’n tijd wat vis en schaal- en schelpdieren. Kleinere vissen zoals sardientjes bevatten relatief minder verontreinigingen uit de zee dan grotere vissen. Aanrader dus.

Eet je geen vis? Koop dan ter aanvulling eens een omega-3 supplement op basis van algen. Die bestaan gelukkig ook. Schrap bovendien de grote bulk aan omega-6 rijke voeding uit je eetpatroon: vervang pindakaas door een notenpasta en zonnebloemolie door olijfolie, mik de halvarine en margarine in de prullenbak en smeer voortaan met roomboter. Dan ben je al een heel eind. Roomboter bevat ook nog eens boterzuur: een ontstekingsremmende stof met een positieve invloed op je immuunsysteem. En blijf vooral lekker hardlopen, want ook bewegen heeft via verschillende routes een ontstekingsremmend effect.

Reageer op dit artikel

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

4 reacties

  • Olaf Simonse

    Slecht, en zelfs een beetje gevaarlijk, artikel. Vet bevat 3x zoveel energie als koolhydraten. Maar dat is precies het probleem: je moet dus 3x zoveel arbeid verrichten om 100g vet te verbranden dan om 100g koolhydraten te verbranden. Je moet proberen zoveel mogelijk van je vet uit ONVERWERKTE, PLANTAARDIGE producten binnen te krijgen. Lijnzaad is goed, lijnzaadolie niet. Om van vis maar te zwijgen. Het probleem is dat je – naast de omega3 – nog een heleboel troep binnenkrijgt die ook in de vis zit. Zoals dierlijk eiwit. Voor de meeste mensen is het beste advies: minimaliseer je vetconsumptie. Te weinig ver krijgen maar heel weinig mensen binnen.

    • Marieke de Groot

      Hi Olaf, dank je wel voor je reactie!

      Vet bevat inderdaad 3x zo veel energie dan koolhydraten, alleen gebruikt je lichaam de energie uit een avocado heel anders dan uit bijvoorbeeld een cracker. Koolhydraten worden namelijk heel efficiënt verteerd en omgezet naar energie, glycogeen of vetmassa. Ook zorgen koolhydraten voor de aanmaak van insuline, en die zorgt juist voor vetopslag en blokkeert vetverbranding.
      Vetten worden juist niet zo efficiënt omgezet naar energie. Dit komt omdat ze ook als bouwstof dienen voor bijvoorbeeld je celwanden of je hersenen, voordat er energie van wordt gemaakt of het overschot wordt opgeslagen als vet. Je lichaam slaat de energie uit een avocado dus minder snel op als vetmassa dan uit bijvoorbeeld die cracker, dus is het niet nodig om 3 x zo veel arbeid te verrichten om het te verbranden.

      We hebben als diëtist heel veel eetdagboeken voorbij zien komen en we zagen regelmatig dat er te weinig gezonde vetten werden gegeten. Ik had het ook niet verwacht. En inderdaad, over vis valt veel te zeggen. Het is dé bron van omega-3 vetzuren, maar er drijft een hoop rommel in de zee die weer in vis terecht komt. Vandaar dat we het over sardientjes hadden in de blog: die bevatten relatief minder rommel dan die grotere vissen.

      Fijn dat je de moeite hebt genomen om een reactie te geven op onze blog.
      Groetjes, Brenda en Marieke (de voedingsacademie)

  • Jan Willem van der Weij

    Helder en informatief artikel. Dank!

    • Marieke de Groot

      Dank je wel Jan Willem!
      Groetjes, Brenda en Marieke (de voedingsacademie)

De beste looptips en inspirerende artikelen 2x per week in je mailbox?

Meld je dan aan voor onze nieuwsbrief en mis niets!

Meer uit Gezondheid